Ból głowy a guzy śródczaszkowe

W przypadku bólu głowy, który trwa przewlekle, występuje coraz częściej, a napady są coraz bardziej uciążliwe dla pacjenta, pojawia się pytanie, czy dolegliwości nie są konsekwencją poważniejszego schorzenia, np. guza mózgu. Bóle głowy mogą być objawem guza mózgu, ale mają pewne charakterystyczne cechy, które pozwalają je odróżnić od dolegliwości wynikających z innych przyczyn.Guzy mózgu występują rzadko. Przewlekle bole głowy zazwyczaj bywają konsekwencją bardziej pospolitych i mniej groźnych schorzeń takich jak migreny, alergie, lub zaburzenia widzenia.

Guz mózgu - ból głowy

Najczęstszą przyczyną migreny w przypadku guza mózgu jest wzrost ciśnienia wewnątrzczaszkowego. Ciśnienie, które panuje wewnątrz czaszki ma określoną wartość i wzrasta w sytuacjach takich jak nadmiar płynu mózgowo-rdzeniowego, obrzęk mózgu lub obecność dodatkowej tkanki czyli masy guza. Ból może wynikać także z ucisku receptorów bólowych przez guz, które znajdują się w obrębie opon mózgowych, czaszki lub innych struktur. Sama tkanka mózgowa nie posiada receptorów bólowych, więc jej uciskanie nie powoduje bólu. Bóle głowy nie są charakterystycznym objawem guza mózgu. Występują zaledwie u połowy pacjentów z guzem mózgu. Okazuje się, że najczęstsze są przede wszystkim problemy neurologiczne takie jak napady padaczkowe, zaburzenia wzroku lub słuchu, osłabienie mięśni rąk i nóg, zaburzenia pamięci itp.

Guz głowy

Dotychczas uważano, że ból głowy w przypadku guza mózgu najczęściej występuje w godzinach porannych. Większość osób cierpiących z powodu guza mózgu nie doświadcza wcale ciężkich, uporczywych bólów głowy. Często jednak bóle głowy wybudzają pacjenta ze snu. Bóle głowy w przypadku guza mózgu określane są często jako tępe, kłujące lub pulsujące, ale mogą być także odczuwane jako ucisk np. na czubku głowy, czasem z promieniowaniem do oka lub do tylnej części głowy. Z czasem bóle głowy mogą pojawiać się częściej, a napady mogą stawać się cięższe. Czynnikami wpływającymi na nasilenie bólu może być zmiana pozycji ciała (pogorszenie w pozycji leżącej), a także kaszel i kichanie. Ból głowy w przypadku guza mózgu może także nasilać się w sytuacjach zmiany ciśnienia związanego z wysokością na jakiej się przebywa czyli np. podczas lotu samolotem. Ból głowy może zależeć od lokalizacji guza mózgu. Jeżeli u pacjenta guz umiejscawia się w tylnej części mózgu, najczęstszym objawem jest ucisk z tyłu głowy lub szyi.

Guz mózgu a ból glowy

W diagnostyce bólu głowy, istotny jest przede wszystkim wywiad, czyli rozmowa z pacjentem. Lekarz zadaje pytania dotyczące charakteru bólu głowy, czynników wywołujących, oraz częstości napadów. Istotną informacją dla lekarza, jest to, czy pacjent wcześniej miewał bóle głowy. Jeżeli ma rozpoznaną migrenę lub inny rodzaj bólu głowy, a objawy są podobne, nie ma powodów do niepokoju. Jeżeli jednak bóle głowy mają inny charakter, intensywność i występują w innej lokalizacji, wtedy należy zwrócić szczególną uwagę na wykluczenie, czy nie są one objawem guza mózgu. Bóle głowy w przypadku guzów mózgu często nie reagują na zwykle stosowane leczenie przeciwbólowe, ale także leczenie stosowane w przypadku migreny czy innych bólów głowy. Objawami towarzyszącymi guzom mózgu mogą być wymioty i nudności towarzyszące bólowi głowy. Guza mózgu (jako przerzut) należy podejrzewać także u pacjentów z chorobą nowotworową innych narządów - np. raka piersi lub płuc. Pojawienie się bólów głowy, zwłaszcza charakterystyce podanej powyżej, zawsze skłania do postawienia podejrzenia przerzutu.

Guzy mózgu a bóle głowy u dzieci

Guzy mózgu są jednymi z najczęstszych nowotworów u dzieci. Należy zwrócić szczególną uwagę, jeżeli bóle głowy u dziecka występują w sposób przewlekły. W przypadku guza mózgu, częstość i ciężkość napadów może zwiększać się w czasie. Bóle głowy mogą budzić dzieci ze snu i nie ustępują po zastosowaniu leków przeciwbólowych. Należy zwrócić uwagę także na towarzyszące objawy jak zaburzenia pamięci, koncentracji, nadmierną senność, zmęczenie, a także zmiany osobowości oraz zaburzenia mowy. Niekiedy dochodzą także problemy z koordynacją ruchową i osłabieniem części ciała np. kończyn dolnych lub górnych. Nierzadko pierwszym objawem guza mózgu jest napad padaczki.

Rozpoznanie guza mózgu

Jeżeli lekarz podejrzewa guz mózgu, wtedy najbardziej przydatne jest wykonanie badań obrazowych takich jak tomografia komputerowa (TK), lub rezonans magnetyczny (MRI). Badaniem z wyboru jest rezonans magnetyczny, ponieważ jest dokładniejszy w wykrywaniu guzów mózgu. Wykonanie tomografii komputerowej, zwłaszcza bez kontrastu może uniemożliwić rozpoznanie guza mózgu.

Leczenie guzów mózgu

Leczenie guza mózgu uzależnione jest od jego rodzaju. W zasadzie jedynym sposobem na wyleczenie jest postępowanie chirurgiczne. Niekiedy stosuje się napromienianie. Chemioterapia zazwyczaj nie jest skuteczna, ograniczona tylko do niektórych rodzajów guzów śródczaszkowych.